Diễn ra trong 3 ngày (25/4 - 27/4), lễ hội năm nay được tổ chức với cấu trúc hòa quyện giữa phần lễ truyền thống và phần hội hiện đại. Chương trình nghệ thuật khai mạc mang chủ đề “Phố Hiến: Danh bất hư truyền - Về miền thắng tích” là điểm nhấn nổi bật, quy tụ hàng trăm nghệ sĩ, tái hiện không gian thương cảng từng phồn thịnh bậc nhất Đàng Ngoài.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Phạm Văn Nghiêm, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên khẳng định: Hưng Yên là vùng đất giàu truyền thống văn hiến, sở hữu hệ thống di tích và lễ hội phong phú, trong đó quần thể di tích Phố Hiến là dấu ấn tiêu biểu của một thời kỳ phát triển rực rỡ. Trải qua biến thiên lịch sử, Phố Hiến vẫn bảo tồn được hệ thống di tích, tín ngưỡng và các giá trị văn hóa dân gian đặc sắc của vùng đồng bằng sông Hồng. Việc bảo tồn, phát huy di sản không chỉ nhằm gìn giữ bản sắc mà còn hướng tới khai thác hiệu quả cho phát triển du lịch, đưa văn hóa trở thành nguồn lực nội sinh quan trọng.

Quần thể di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật Phố Hiến đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt, gồm 16 di tích tiêu biểu, gắn với nhiều nhân vật lịch sử như Hưng Đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn, các bậc trung thần nghĩa sĩ và truyền thống hiếu học của vùng đất. Nơi đây còn hội tụ nhiều công trình tín ngưỡng nổi tiếng như Văn Miếu Xích Đằng, chùa Chuông cùng hệ thống đền, chùa, hội quán cổ kính mang giá trị kiến trúc độc đáo.

Những năm qua, tỉnh Hưng Yên đã dành nhiều nguồn lực để trùng tu, tôn tạo các di tích trong quần thể Phố Hiến. Đồng thời, tỉnh đang xây dựng Đề án “Đầu tư xây dựng tái hiện Thương cảng Phố Hiến xưa” với mục tiêu phục dựng không gian đô thị cổ, khơi dậy ký ức lịch sử và làm nổi bật vai trò của Phố Hiến trong giao thương khu vực và quốc tế thế kỷ XVII–XVIII. Khi hoàn thành, dự án được kỳ vọng trở thành điểm đến văn hóa – lịch sử tầm cỡ, góp phần nâng tầm vị thế địa phương.

Việc “hồi sinh Phố Hiến” theo hướng bảo tồn gắn với phát triển được xác định là yêu cầu tất yếu trong giai đoạn hiện nay, khi di sản không chỉ là ký ức mà còn là nguồn lực cho tăng trưởng.

Từ những giá trị đặc sắc về văn hóa, lịch sử và cảnh quan, việc bảo tồn và phát huy di sản Phố Hiến cũng góp phần cụ thể hóa chủ trương xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng thời thúc đẩy du lịch văn hóa trở thành ngành kinh tế quan trọng của tỉnh.

Theo ghi nhận, không khí lễ hội lan tỏa ngay từ những giờ đầu khai mạc. Các tuyến phố, khu vực quảng trường đông kín người, hệ thống âm thanh, ánh sáng được đầu tư bài bản, góp phần nâng tầm quy mô tổ chức.

Trong khuôn khổ lễ hội, nhiều hoạt động đặc sắc được tổ chức như dâng hương, rước kiệu, biểu diễn nghệ thuật dân gian và các trò chơi truyền thống. Sự kết hợp giữa yếu tố truyền thống và hiện đại không chỉ làm phong phú trải nghiệm của du khách mà còn góp phần gìn giữ, lan tỏa giá trị văn hóa đặc trưng của Phố Hiến.

Từ một thương cảng sầm uất trong lịch sử, Phố Hiến hôm nay đang được định vị lại như một trung tâm văn hóa – du lịch giàu bản sắc. Lễ hội không chỉ là dịp tôn vinh di sản, mà còn là bước đi cụ thể trong hành trình đưa văn hóa trở thành động lực phát triển bền vững của Hưng Yên.