Một nữ nhân viên y tế 46 tuổi được chẩn đoán chết não do đột quỵ chảy máu não đã được gia đình đồng ý hiến tạng, qua đó mang lại cơ hội sống cho nhiều người bệnh đang chờ ghép.
| Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 trong một ca ghép tạng cho bệnh nhân. |
Thông tin từ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 cho biết vừa triển khai thành công ca lấy, ghép đa tạng từ người hiến chết não. Nghĩa cử cao đẹp của người hiến không chỉ để lại giá trị sâu sắc về mặt chuyên môn và y đức, mà còn lan tỏa mạnh mẽ tinh thần nhân văn cao đẹp của ngành y.
Người hiến là nữ bệnh nhân 46 tuổi, công tác trong lĩnh vực y tế, được xác định chết não do đột quỵ chảy máu não. Trong thời khắc đau thương nhất, gia đình đã đưa ra quyết định hiến tạng với mong muốn mang lại sự sống cho những người bệnh khác. Dù đã ra đi, người thầy thuốc ấy vẫn tiếp tục sứ mệnh cứu người theo một cách đặc biệt, trao tặng sự sống của mình cho người khác.
Từ 10 giờ sáng cùng ngày, bệnh viện đã tổ chức buổi hội chẩn chuyên môn kéo dài gần hai giờ với sự tham gia của các chuyên gia trong và ngoài bệnh viện. Buổi hội chẩn do Trung tướng, GS-TS.Lê Hữu Song, Giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 chủ trì, nhằm đánh giá toàn diện tình trạng người hiến và các bệnh nhân nhận tạng, bảo đảm tính chính xác, khoa học và an toàn cao nhất.
Trên cơ sở hội chẩn và thực hiện chỉ đạo của Thủ trưởng bệnh viện, Trung tâm Ghép tạng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã điều hành, phối hợp các đơn vị chuyên môn triển khai quy trình tiếp nhận, lấy, ghép và điều phối đa tạng. Toàn bộ quá trình được thực hiện nghiêm ngặt, đúng quy trình, bảo đảm an toàn và hiệu quả.
Các bác sỹ đã tiến hành lấy gan ghép cho bệnh nhân nam 36 tuổi. Hai quả thận được ghép cho một bệnh nhân nữ 37 tuổi và một bệnh nhân nam 47 tuổi. Hai giác mạc được điều phối về Bệnh viện Trung ương Huế, mở ra cơ hội phục hồi thị lực cho những người bệnh đang mòn mỏi chờ đợi ánh sáng.
Hiện các kíp chuyên môn của bệnh viện tiếp tục theo dõi sát sao tình trạng các bệnh nhân sau ghép, đồng thời hoàn thiện các khâu chăm sóc, điều trị hậu phẫu. Mỗi ca lấy, ghép đa tạng là kết tinh của trí tuệ, bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm và sự phối hợp chặt chẽ của đội ngũ bác sỹ, điều dưỡng, kỹ thuật viên, góp phần nối dài hành trình hồi sinh sự sống từ những nghĩa cử cao đẹp.
Trong năm 2025, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 là một trong những đơn vị dẫn đầu cả nước trong lĩnh vực ghép mô, tạng từ người hiến chết não, xếp thứ hai toàn quốc, tiếp tục khẳng định năng lực chuyên môn và vai trò nòng cốt trong lĩnh vực hiến, ghép tạng tại Việt Nam.
Theo thống kê của Trung tâm Điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người, kể từ ca ghép thận đầu tiên tại Học viện Quân y năm 1992, hơn 30 năm qua, Việt Nam đã thực hiện gần 10.000 ca ghép tạng.
Riêng giai đoạn 2022-2024, mỗi năm có trên 1.000 ca ghép tạng được thực hiện tại 31 bệnh viện trên cả nước, đưa Việt Nam trở thành quốc gia dẫn đầu khu vực Đông Nam Á về số lượng ghép tạng.
Hiện Việt Nam đã thực hiện thành công 6 loại tạng, trong đó ghép thận chiếm số lượng lớn nhất với 8.904 ca, tiếp theo là ghép gan 754 ca, 126 ca ghép tim, 13 ca ghép phổi, 3 ca ghép chi trên, 2 ca ghép ruột cùng hàng trăm ca ghép mô như ghép giác mạc, ghép da, tế bào gốc. Năm 2025, Việt Nam lập kỷ lục khi thực hiện ghép tim - phổi cùng lúc lần đầu tiên.
Hội nghị Quốc tế về Hiến, Ghép tạng Việt Nam năm 2026 vừa diễn ra đã đóng góp các luận cứ khoa học và thực tiễn quan trọng, hỗ trợ hoạch định chính sách, hoàn thiện mô hình tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động hiến, ghép tạng tại Việt Nam, đặc biệt là xây dựng hệ thống hiến tạng đủ mạnh.
GS-TS.Phạm Gia Khánh, Chủ tịch Hội Ghép tạng Việt Nam khẳng định, chúng ta đã làm chủ kỹ thuật ghép cả 6 loại tạng. Với các tạng phổ biến như thận, gan và tim, Việt Nam áp dụng hầu hết các kỹ thuật phức tạp theo chuẩn quốc tế.
Riêng ghép gan, một trong những phẫu thuật khó nhất đã triển khai thành công ghép cho trẻ dưới 1 tuổi, người cao tuổi, ghép không cùng nhóm máu, ghép trong suy gan cấp, phẫu thuật nội soi và kỹ thuật chia gan.
Tỷ lệ sống còn sau 1 năm ở bệnh nhân ghép thận khoảng 90-95%, ghép gan 80-90%, ghép tim 85-90%. Phần lớn bệnh nhân hòa hợp miễn dịch tốt, trở lại cuộc sống bình thường, đi học, đi làm, hạn chế nhập viện tái diễn.
Nhiều trường hợp ghép thận vẫn duy trì chức năng 25-30 năm, thậm chí có người mang thai và sinh con mà không cần lọc máu. Nhiều bệnh nhân được ghép từ năm 1992 sống đến 30 năm trước khi phải ghép lại, minh chứng y học Việt Nam đã làm chủ kỹ thuật hiện đại, mở ra cơ hội sống lâu dài cho bệnh nhân suy tạng cuối.
Còn theo TS.Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế, sau khi Thủ tướng phát động phong trào vận động hiến mô, tạng toàn xã hội, lĩnh vực ghép tạng đã ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Tốc độ phát triển trong hai năm gần đây thể hiện qua số ca hiến, số ca ghép và sự đa dạng từ ghép đơn tạng đến đa tạng.
Điểm nhấn quan trọng là Việt Nam đã làm chủ nhiều kỹ thuật khó, từ lấy tạng đến ghép tạng, bao gồm cả các khối tạng phức hợp. TS.Hà Anh Đức nhấn mạnh, kết quả này đến từ nỗ lực bền bỉ của đội ngũ y bác sỹ, các trung tâm ghép tạng và cơ sở y tế trên cả nước. Trong thời gian tới, nhiệm vụ trọng tâm là hoàn thiện hành lang pháp lý, cơ chế vận hành, đồng thời mở rộng và cấp phép thêm các đơn vị đủ điều kiện tham gia hiến, lấy và ghép tạng.
So với khu vực và thế giới, Việt Nam vẫn còn khoảng cách, nhất là so với Thái Lan, Pháp hay Tây Ban Nha. Tại Việt Nam, công tác vận động hiến tạng vẫn còn nhiều rào cản về nhận thức, pháp lý và tổ chức.