Các bệnh lý đường tiêu hóa thường có triệu chứng không điển hình, dễ bị bỏ qua. Việc thăm khám sớm, chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời vì vậy đóng vai trò then chốt trong bảo vệ sức khỏe. Trường hợp bệnh nhân N.M.T (59 tuổi, Hà Nội) là một minh chứng điển hình, khi chỉ sau 4 ngày xuất hiện dấu hiệu bất thường đã phát hiện tổn thương tiền ung thư.

Bệnh nhân đến Trung tâm Tiêu hóa MEDLATEC khám trong tình trạng đại tiện phân đen, mùi khó chịu kéo dài 4 ngày, kèm đau âm ỉ vùng mạn sườn trái. Ngoài biểu hiện này, bệnh nhân không ghi nhận bất kỳ triệu chứng bất thường nào khác, cả về tiền sử cá nhân lẫn gia đình.

Thăm khám ban đầu cho thấy các chỉ số sinh tồn ổn định, nhưng xét nghiệm máu lại ghi nhận nhiều bất thường như giảm hồng cầu, giảm hemoglobin, giảm hematocrit và tăng thể tích tiểu cầu. Đây là những dấu hiệu điển hình của tình trạng mất máu, hướng nhiều đến chẩn đoán xuất huyết tiêu hóa.

Để xác định nguyên nhân, bác sỹ chỉ định nội soi dạ dày. Kết quả phát hiện ổ loét kích thước khoảng 1,5 cm, bờ phù nề, đáy có cặn máu đen và giả mạc trắng. Dựa trên các dữ kiện lâm sàng và cận lâm sàng, bệnh nhân được chẩn đoán xuất huyết tiêu hóa do loét dạ dày đa ổ, phân loại Forrest IIC, có nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori.

Đây là tình trạng cần được xử trí kịp thời do nguy cơ biến chứng nặng như xuất huyết tiêu hóa ồ ạt, sốc mất máu hoặc thủng dạ dày. Bệnh nhân được chỉ định điều trị nội trú, đồng thời lên kế hoạch tái khám sau 6 tuần để đánh giá hiệu quả điều trị và tình trạng nhiễm HP.

Sau một tuần điều trị, bệnh nhân quay lại tái khám và được nội soi kiểm tra. Kết quả cho thấy tổn thương vẫn còn kích thước 1,5 cm, dạng phẳng, lõm trung tâm theo phân loại Paris 0–IIc. Bề mặt niêm mạc có sự biến đổi rõ rệt dưới nội soi ánh sáng dải hẹp NBI, trong khi vi khuẩn HP đã được loại bỏ.

Đáng chú ý, kết quả giải phẫu bệnh từ mẫu sinh thiết cho thấy viêm teo dạ dày mạn tính kèm loạn sản biểu mô độ thấp. Đây là dạng tổn thương tiền ung thư, có khả năng tiến triển thành ung thư dạ dày nếu không được theo dõi và xử trí đúng cách.

Việc phát hiện tổn thương ở giai đoạn loạn sản giúp mở ra cơ hội điều trị ít xâm lấn. Bệnh nhân được tư vấn can thiệp nội soi cắt tách niêm mạc bằng kỹ thuật ESD, cho phép loại bỏ triệt để tổn thương ngay từ lớp niêm mạc mà không cần phẫu thuật lớn.

Theo các khuyến cáo chuyên môn, loạn sản biểu mô dạ dày, đặc biệt ở mức độ nhẹ hoặc chưa xác định rõ, cần được theo dõi chặt chẽ bằng nội soi và sinh thiết lặp lại. Trường hợp nghi ngờ loạn sản độ cao hoặc ung thư sớm, can thiệp ESD nên được thực hiện nhằm loại bỏ hoàn toàn tổn thương. Việc diệt trừ vi khuẩn HP cũng đóng vai trò quan trọng trong giảm nguy cơ tiến triển bệnh.

Ca bệnh cho thấy vai trò quan trọng của các kỹ thuật nội soi hiện đại như NBI giúp phát hiện sớm biến đổi vi mạch và cấu trúc niêm mạc, nội soi phóng đại hỗ trợ phân biệt tổn thương lành tính và ác tính, cũng như kỹ thuật ESD giúp điều trị triệt để mà không cần phẫu thuật mở.

Từ thực tế này, các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên chờ đến khi có triệu chứng rõ ràng mới đi khám, bởi nhiều bệnh lý tiêu hóa có thể tiến triển trong thời gian dài mà không biểu hiện rõ. Người trên 40 tuổi hoặc có tiền sử gia đình mắc ung thư tiêu hóa nên tầm soát định kỳ.

Đồng thời, cần đi khám ngay khi xuất hiện các dấu hiệu như đại tiện phân đen hoặc có máu, đau bụng kéo dài, ợ chua, nóng rát dạ dày, sụt cân không rõ nguyên nhân, chán ăn, đầy bụng hoặc khó tiêu.

Phát hiện sớm không chỉ giúp giảm chi phí điều trị mà còn quyết định trực tiếp đến tiên lượng bệnh. Trường hợp bệnh nhân N.M.T một lần nữa cho thấy, đôi khi chỉ một dấu hiệu nhỏ cũng có thể là “tín hiệu sớm” của những nguy cơ lớn, nếu được phát hiện kịp thời sẽ mở ra cơ hội điều trị hiệu quả và ít xâm lấn hơn.