Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang điều trị nhiều trường hợp mắc sốt xuất huyết Dengue, trong đó hai nữ bệnh nhân 23 và 53 tuổi nhập viện với tình trạng tiểu cầu giảm nghiêm trọng, kèm tổn thương gan và các dấu hiệu cảnh báo biến chứng nguy hiểm.

Trường hợp thứ nhất là bệnh nhân B.H. (53 tuổi, Hải Phòng), trước đó hoàn toàn khỏe mạnh và chưa từng mắc sốt xuất huyết Dengue. Khoảng 5 ngày trước khi nhập viện, người bệnh xuất hiện sốt cao liên tục, có thời điểm lên tới 39-40°C, kèm đau mỏi toàn thân, buồn nôn, nôn nhiều và đau bụng.

Dù đã tự sử dụng paracetamol tại nhà, tình trạng bệnh không cải thiện nên bệnh nhân đến cơ sở y tế thăm khám và được xác định nhiễm virus Dengue. Kết quả xét nghiệm ghi nhận số lượng tiểu cầu giảm nhanh từ 38 xuống còn 21 G/L, men gan tăng cao, buộc các bác sỹ phải chuyển người bệnh đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để tiếp tục điều trị.

Tại đây, bệnh nhân vẫn sốt cao, đau nhiều vùng hạ sườn phải và xuất hiện các chấm xuất huyết dưới da tại vị trí tiêm truyền. Đáng chú ý, xét nghiệm cho thấy tiểu cầu chỉ còn 23 G/L, chỉ số men gan AST tăng tới 1.939 U/L, ALT 804 U/L, kèm tình trạng rối loạn đông máu.

Các bác sỹ chẩn đoán bệnh nhân mắc sốt xuất huyết Dengue nặng, có tổn thương gan và rối loạn đông máu, cần được theo dõi chặt chẽ nhằm phát hiện sớm nguy cơ xuất huyết, rối loạn tuần hoàn và các biến chứng đe dọa tính mạng.

Một trường hợp khác là bệnh nhân P.L. (23 tuổi, Hà Nội), trước đó không có bệnh lý nền đáng chú ý. Khoảng 7 ngày trước khi chuyển viện, người bệnh xuất hiện sốt cao từng cơn, có lúc lên tới 39°C, kèm rét run, đau đầu, đau mỏi cơ thể, đau bụng, buồn nôn, nôn nhiều và đi ngoài phân lỏng.

Sau thời gian điều trị tại cơ sở y tế ban đầu, tình trạng bệnh nhân không cải thiện, trong khi các chỉ số xét nghiệm tiếp tục diễn biến bất lợi với số lượng tiểu cầu giảm còn 21 G/L, men gan AST tăng tới 1.907 U/L và ALT 883 U/L.

Đặc biệt, kết quả siêu âm phát hiện dịch trong ổ bụng và khoang màng phổi hai bên, gợi ý tình trạng thoát huyết tương, một trong những cơ chế nguy hiểm của sốt xuất huyết Dengue nặng, có thể gây giảm thể tích tuần hoàn, rối loạn huyết động và dẫn đến sốc nếu không được xử trí kịp thời.

Khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân vẫn sốt, mệt nhiều, xuất hiện các chấm xuất huyết dưới da và đau tức vùng gan. Trước tình trạng tiểu cầu giảm sâu, tổn thương gan nghiêm trọng cùng những dấu hiệu cảnh báo biến chứng, các bác sỹ xác định người bệnh mắc sốt xuất huyết Dengue nặng, cần theo dõi sát và điều trị tích cực.

Hiện Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang điều trị 16 bệnh nhân mắc sốt xuất huyết Dengue, trong đó có những trường hợp diễn biến nặng, đòi hỏi phải theo dõi liên tục để kịp thời xử trí các biến chứng.

Ths.Phạm Văn Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm do virus Dengue gây ra, lây truyền chủ yếu qua muỗi Aedes và có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, kể cả những người trẻ hoặc trước đó hoàn toàn khỏe mạnh.

Theo bác sỹ Phúc, giảm tiểu cầu là biểu hiện thường gặp ở bệnh nhân sốt xuất huyết, tuy nhiên không thể chỉ dựa vào số lượng tiểu cầu để đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh mà cần xem xét toàn diện các dấu hiệu lâm sàng, tình trạng xuất huyết, huyết áp, mạch, lượng nước tiểu, mức độ cô đặc máu và biểu hiện tổn thương các cơ quan.

Ở hai trường hợp vừa nhập viện, ngoài tình trạng tiểu cầu giảm sâu, người bệnh còn có men gan tăng rất cao, rối loạn đông máu và các dấu hiệu cảnh báo khác, cho thấy bệnh đã diễn biến nghiêm trọng, tiềm ẩn nguy cơ xuất huyết nặng, sốc và tổn thương đa cơ quan.

Một trong những đặc điểm nguy hiểm của sốt xuất huyết Dengue là bệnh có thể chuyển nặng đúng vào thời điểm người bệnh bắt đầu giảm sốt, khiến không ít trường hợp chủ quan, cho rằng sức khỏe đã cải thiện và không tiếp tục theo dõi sát.

Thông thường, giai đoạn nguy hiểm xuất hiện từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7 kể từ khi khởi phát bệnh, với nguy cơ thoát huyết tương, xuất huyết nghiêm trọng hoặc tổn thương các cơ quan như gan, tim và hệ thần kinh.

Nếu tình trạng thoát huyết tương diễn tiến nhanh mà không được phát hiện, xử trí kịp thời, người bệnh có thể bị giảm thể tích tuần hoàn, tụt huyết áp, sốc và suy đa cơ quan, thậm chí tử vong.

Bác sỹ Phúc đặc biệt lưu ý người bệnh và gia đình không nên đánh giá mức độ nghiêm trọng của sốt xuất huyết chỉ dựa vào nhiệt độ cơ thể, bởi việc hết sốt hoặc giảm sốt không đồng nghĩa với bệnh đã qua giai đoạn nguy hiểm.

Người mắc sốt xuất huyết cần được đưa đến cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như đau bụng nhiều hoặc liên tục, nôn nhiều, mệt lả, lừ đừ, chảy máu chân răng, chảy máu mũi, tiểu ít hoặc có những biểu hiện bất thường về ý thức và tuần hoàn.

Trong quá trình theo dõi tại nhà, người bệnh cần nghỉ ngơi, uống đủ nước theo hướng dẫn của nhân viên y tế, sử dụng thuốc hạ sốt đúng liều và tuyệt đối không tự ý dùng aspirin, ibuprofen hoặc các thuốc chống viêm không steroid khác vì có thể làm gia tăng nguy cơ chảy máu.

Bên cạnh việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời, các chuyên gia khuyến cáo người dân chủ động phòng bệnh bằng cách loại bỏ các dụng cụ chứa nước đọng, diệt lăng quăng, bọ gậy, sử dụng các biện pháp phòng muỗi đốt và tham khảo tư vấn của nhân viên y tế về tiêm vắc - xin phòng sốt xuất huyết khi phù hợp.

Theo Bộ Y tế, trong 10 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận hơn 170.000 ca sốt xuất huyết, tăng 26% so với cùng kỳ, với 21 trường hợp tử vong

Theo Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế), miền nam hiện chiếm 66,8% tổng số ca sốt xuất huyết trên cả nước, tiếp đến là Tây Nguyên 17,5%, miền trung 9,8% và miền bắc 5,9%.

Dịch bệnh có xu hướng lưu hành quanh năm tại nhiều địa phương, với cả bốn tuýp virus Dengue (DENV-1, DENV-2, DENV-3, DENV-4) cùng xuất hiện. Trong đó, DENV-1 và DENV-2 chiếm ưu thế, khoảng 90% số mẫu xác định tuýp virus; DENV-3 được ghi nhận trở lại từ cuối năm 2024 sau thời gian ít được phát hiện.

Gần đây, Đồng Nai ghi nhận 2 phụ nữ 38 và 59 tuổi, tử vong do sốc sốt xuất huyết, trong đó một người có bệnh nền đái tháo đường. Cả 2 tự điều trị tại nhà, đến ngày thứ tư của bệnh mới nhập viện trong tình trạng sốc, rối loạn đông máu, tổn thương gan, thận và nhiều cơ quan.

Trong bối cảnh sốt xuất huyết tiếp tục gây áp lực lên hệ thống y tế, sự xuất hiện của vắc-xin phòng bệnh tại Việt Nam được xem là bước tiến quan trọng, bổ sung thêm công cụ bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Ths.Đỗ Cao Vân Anh, chuyên gia Ban Cố vấn cấp cao, Hệ thống nhà thuốc và tiêm chủng Long Châu cho biết, virus Dengue có bốn týp huyết thanh, vì vậy người từng mắc sốt xuất huyết vẫn có thể tái nhiễm với týp khác. Một số trường hợp nhiễm lần sau có nguy cơ diễn biến nặng hơn do cơ chế tăng cường phụ thuộc kháng thể.

Sự có mặt của vắc-xin Qdenga mở thêm cơ hội phòng bệnh chủ động, giúp giảm nguy cơ mắc sốt xuất huyết và một số hậu quả nghiêm trọng của bệnh. Tuy nhiên, vắc-xin mới được triển khai trong thời gian gần đây, chưa thuộc Chương trình Tiêm chủng mở rộng, trong khi mức độ tiếp cận và bao phủ trong cộng đồng còn hạn chế.

Bác sỹ Vân Anh cho biết, vắc-xin Qdenga được cấp phép tại Việt Nam cho người từ 4 tuổi trở lên, với lịch tiêm hai mũi cách nhau ba tháng. Người đã từng mắc hoặc chưa từng mắc sốt xuất huyết đều có thể được đánh giá để tiêm chủng, không bắt buộc xét nghiệm xác định tình trạng nhiễm Dengue trước đó.

Đáng chú ý, việc chỉ định tiêm cần tuân thủ hướng dẫn chuyên môn, đặc biệt đối với người có bệnh nền hoặc tình trạng sức khỏe đặc biệt.

Người đang mắc bệnh cấp tính có sốt cao cần hoãn tiêm đến khi sức khỏe ổn định. Với người vừa khỏi sốt xuất huyết, thời điểm tiêm cần được bác sỹ tư vấn phù hợp; một số hướng dẫn khuyến nghị chờ khoảng sáu tháng sau khi khỏi bệnh. Phụ nữ có kế hoạch mang thai cần hoàn thành tiêm chủng trước thời điểm dự kiến mang thai ít nhất một tháng.