Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 141/TB-VPCP ngày 20/3/2026, kết luận của Thường trực Chính phủ về việc xử lý những tồn tại trong quá trình triển khai Nghị định số 46/2026/NĐ-CP và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP liên quan đến công bố, đăng ký sản phẩm thực phẩm.

Theo đó, Nghị định số 46/2026/NĐ-CP được ban hành nhằm quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật An toàn thực phẩm và hướng dẫn tổ chức thực hiện. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai đã phát sinh một số vướng mắc, bất cập, đòi hỏi phải rà soát, điều chỉnh kịp thời để bảo đảm hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực an toàn thực phẩm.

Trên cơ sở đó, Thường trực Chính phủ giao Bộ Y tế chủ trì, phối hợp với Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương, Tư pháp và các cơ quan liên quan khẩn trương nghiên cứu, tiếp thu ý kiến, rà soát toàn diện các quy định của Nghị định số 46, báo cáo và trình Chính phủ trước ngày 28/3/2026 để xem xét, ban hành Nghị quyết tháo gỡ vướng mắc.

Một nội dung quan trọng được thống nhất là kéo dài thời gian tạm ngưng hiệu lực của Nghị định số 46 và Nghị quyết số 66.13 theo quy định tại Nghị quyết số 09/2026/NQ-CP ngày 4/2/2026 của Chính phủ, cho đến khi Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) và các văn bản hướng dẫn thi hành có hiệu lực. Đây được xem là giải pháp nhằm tránh gián đoạn hoạt động quản lý và tạo điều kiện hoàn thiện khung pháp lý đồng bộ hơn.

Cùng với việc xử lý các bất cập của Nghị định 46, Thường trực Chính phủ yêu cầu tăng cường các giải pháp chỉ đạo, điều hành nhằm nâng cao trách nhiệm của các cơ quan quản lý, nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả trong công tác quản lý an toàn thực phẩm. Đặc biệt, cần đẩy mạnh công tác kiểm tra, hậu kiểm, giám sát nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm trong thực tiễn.

Bộ Y tế được giao chủ trì xây dựng và hoàn thiện Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), bảo đảm chất lượng và tiến độ để trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. Đồng thời, Bộ cũng phải xây dựng, hoàn thiện dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành luật sửa đổi và chuẩn bị đầy đủ điều kiện để triển khai đồng bộ ngay khi luật được ban hành.

Đáng chú ý, Thường trực Chính phủ thống nhất thành lập Tổ công tác do Bộ trưởng Bộ Y tế làm Tổ trưởng, với sự tham gia của lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương, Công an, Tài chính, Tư pháp, Khoa học và Công nghệ cùng các cơ quan liên quan. Tổ công tác có nhiệm vụ phối hợp liên ngành, xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh trong quá trình hoàn thiện và triển khai chính sách.

Việc tập trung xử lý các vướng mắc của Nghị định số 46/2026/NĐ-CP cho thấy quyết tâm của Chính phủ trong việc hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả quản lý an toàn thực phẩm, đồng thời bảo đảm sự ổn định của hệ thống chính sách trong giai đoạn chuyển tiếp sang Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi).

Trước đó, liên quan đến Nghị định 46, cộng đồng doanh nghiệp kiến nghị Chính phủ kéo dài thời hạn tạm ngưng hiệu lực của Nghị định 46/2026/NĐ-CP và Nghị quyết 66.13/2026/NQ-CP, do lo ngại vướng mắc lớn trong thực thi có thể tái diễn khi thời hạn tạm ngưng kết thúc vào ngày 15/4/2026.

Theo cộng đồng doanh nghiệp, Nghị định 46/2026/NĐ-CP đưa ra nhiều thay đổi căn bản trong cơ chế quản lý an toàn thực phẩm, đặc biệt là đối với thủ tục công bố sản phẩm và kiểm tra nhà nước đối với thực phẩm nhập khẩu. Tuy nhiên, quá trình triển khai cho thấy nhiều quy định chưa có điều kiện thực thi trên thực tế.

Một trong những vướng mắc lớn là quy định yêu cầu hầu hết các sản phẩm thực phẩm, bao gồm cả nguyên liệu, phụ gia, bao bì và dụng cụ tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, phải thực hiện thủ tục công bố trước khi lưu thông hoặc sử dụng trong sản xuất. Quy định này đã loại bỏ nhiều trường hợp được miễn thủ tục theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP, khiến doanh nghiệp phải thực hiện thêm nhiều thủ tục đối với các nguyên liệu chỉ phục vụ sản xuất nội bộ.

Theo phản ánh của doanh nghiệp sản xuất thực phẩm, quy định này buộc doanh nghiệp phải thực hiện đồng thời hai thủ tục công bố đối với cùng một sản phẩm, vừa đăng ký công bố hợp quy cho bao bì, vừa đăng ký công bố cho chính sản phẩm chứa đựng trong bao bì đó. 

“Đây là quy định chồng chéo, không cần thiết, bởi doanh nghiệp sản xuất đã chịu toàn bộ trách nhiệm pháp lý đối với thành phẩm cuối cùng đưa ra thị trường”, đại diện VCCI bày tỏ quan điểm của doanh nghiệp trong kiến nghị tới Chính phủ.

Đáng nói là một số yêu cầu về hồ sơ hiện chưa có điều kiện thực hiện. Chẳng hạn, quy định yêu cầu phải có chứng nhận hợp quy từ tổ chức chứng nhận được công nhận, nhưng hiện chưa có tổ chức nào được công nhận để thực hiện chứng nhận cho nhóm sản phẩm thực phẩm.

Hay 90% sản phẩm thực phẩm nhập khẩu đang lưu hành trên thị trường sẽ không thể đáp ứng yêu cầu hồ sơ đăng ký bản công bố hợp quy yêu cầu phải có giấy ủy quyền trực tiếp từ nhà sản xuất nước ngoài. Thực tế, phần lớn hoạt động nhập khẩu thực phẩm và nguyên liệu tại Việt Nam được thực hiện qua hệ thống phân phối toàn cầu hoặc qua các đơn vị thương mại trung gian, không mua trực tiếp từ nhà sản xuất.

Các nhà sản xuất nước ngoài, đặc biệt tại Nhật Bản, châu Âu và Hoa Kỳ, không có thông lệ cấp giấy ủy quyền theo hình thức yêu cầu của Nghị định 46 và không chấp nhận chịu trách nhiệm pháp lý theo pháp luật Việt Nam. Những thực tế này khiến doanh nghiệp không thể hoàn thiện hồ sơ dù có nhu cầu tuân thủ quy định.